Sprawdzamy i certyfikujemy proces, w którym destrukt asfaltowy przestaje być odpadem.
Jeżeli dla partii nie można wykazać wszystkich warunków łącznie, destrukt zostaje odpadem. Sprawdzamy dokumenty, które o tym rozstrzygają: zezwolenie na przetwarzanie, protokoły badań i przypisanie wyników do konkretnych partii, zawartość WWA i wynik odcieku, zgodność z PN-EN 13108-8, przetwarzanie w procesie R5 lub R12, oświadczenia o zgodności sporządzone według wzoru z załącznika nr 5 i przechowywane przez pięć lat oraz procedury z pięciu obszarów § 5 ust. 1 wraz z zapisami z ich stosowania.
Sam audyt zgodności nie jest postępowaniem certyfikacyjnym i nie jest później przekształcany w certyfikat. Certyfikacja procesu jest prowadzona w dobrowolnym programie Multicert MS-DA 001:2026, wydanie 1 obowiązujące od 30 sierpnia 2026 r., według zasad ISO/IEC 17065, poza zakresem akredytacji PCA, opartym na wymaganiach § 2–5 rozporządzenia w sprawie destruktu asfaltowego. Certyfikat potwierdza wynik oceny w zakresie objętym decyzją; nie potwierdza zgodności ani utraty statusu odpadu przez konkretną partię, nie zastępuje badań, protokołów ani oświadczeń posiadacza odpadów i nie przesądza o ustaleniach właściwego organu, w tym wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.
Zakres i cenę ustalamy indywidualnie — dla jednej lokalizacji i dla firmy z kilkoma bazami wygląda to inaczej. Firma, która ma już ISO 14001 albo ISO 9001, nie potrzebuje kolejnego certyfikatu systemu; sprawdzamy wtedy, czy zakres istniejącego systemu obejmuje destrukt.
Sprawdzamy komplet: procedury wymagane w § 5 ust. 1 i zapisy z ich stosowania, nadzór nad pobieraniem i badaniem próbek, protokoły przypisane do partii, oświadczenia o zgodności oraz — jeżeli firma ma certyfikat ISO 9001 lub ISO 14001 — czy zakres tego systemu rzeczywiście obejmuje destrukt.
Wynik: raport z oceną każdego wymagania objętego zakresem, ze wskazaniem dowodów i braków. Bez certyfikatu.
Dla firmy, która chce potwierdzić powtarzalny proces dokumentem możliwym do sprawdzenia w publicznym rejestrze — na przykład wobec zamawiającego albo odbiorcy destruktu. Certyfikacja to odrębne postępowanie: wniosek, ocena, decyzja i nadzór.
Wynik: certyfikat procesu po niezależnym przeglądzie i decyzji, prawo do znaku, wpis w rejestrze i nadzór przez okres ważności.
Przy każdym wymaganiu programu raport wskazuje oceniony dowód albo jego brak oraz wynik oceny. Dzięki temu wiadomo, co potwierdzono i na jakiej podstawie. Wzór certyfikatu i wzór znaku pokazują dokumenty wydawane po przeprowadzeniu postępowania certyfikacyjnego i pozytywnej decyzji.
Dane i wartości widoczne we wzorach dokumentów są przykładowe.
Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 23 grudnia 2021 r. określa warunki, których łączne spełnienie pozwala odpadom destruktu asfaltowego (kod 17 03 02) utracić status odpadów. Otrzymany w procesie odzysku destrukt można następnie wykorzystać do budowy, przebudowy lub remontu dróg, w tym utwardzania placów i poboczy, lub infrastruktury lotniskowej. Jeżeli choć jeden z warunków nie jest spełniony, materiał pozostaje odpadem i nadal podlega przepisom ustawy o odpadach.
Warunki dotyczą między innymi zanieczyszczeń, procesu odzysku R5 lub R12, zawartości wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych, zgodności z PN-EN 13108-8, odcieku, pobrania i badania próbek oraz planowanego wykorzystania. Warunku dotyczącego odcieku nie stosuje się do odrzutów i nadwyżek z produkcji mieszanki. Wyjątek obejmuje także destrukt, dla którego istnieją dowody, że powstał z mieszanki wykorzystanej do budowy, przebudowy lub remontu dróg i wyprodukowanej po 31 grudnia 2000 r., jeżeli badanie metodą uproszczoną dało wynik negatywny. Pozostałe właściwe dla danej partii warunki muszą być spełnione łącznie.
Próbki pobiera i bada, na zlecenie posiadacza odpadów, laboratorium akredytowane albo certyfikowana jednostka badawcza. Wyjątek dotyczy badania metodą uproszczoną w przypadkach wskazanych w § 3 ust. 8 — wtedy próbki może pobrać i zbadać wykwalifikowany personel. Jeżeli badanie uproszczone nie daje wyniku negatywnego, ponownie stosuje się wymagania dotyczące podmiotu pobierającego i badającego próbki oraz zakresu badanych wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych. Z każdego badania sporządza się protokół.
Posiadacz odpadów sporządza oświadczenie o zgodności odrębnie dla każdej partii przekazywanej do wykorzystania, dołącza wymagane dokumenty i przechowuje je przez 5 lat. Oświadczenie przedkłada się właściwemu wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska na żądanie, w trakcie kontroli.
Od 1 stycznia 2023 r. posiadacz odpadów destruktu asfaltowego musi prowadzić system gospodarowania obejmujący co najmniej zbiór udokumentowanych procedur dotyczących pięciu obszarów: monitorowania procesów i technik przetwarzania, monitorowania zgodności destruktu z warunkami § 2, planowanego wykorzystania, przeglądu i usprawnienia systemu oraz szkolenia personelu. Dokumentację związaną z systemem udostępnia się organom Inspekcji Ochrony Środowiska na żądanie.
Rozporządzenie przewiduje również szczególny sposób spełnienia wymagania dotyczącego systemu gospodarowania. Posiadacz odpadów musi być jednocześnie zarejestrowany w unijnym systemie ekozarządzania i audytu (EMAS) oraz mieć system zarządzania środowiskowego zgodny co najmniej z PN-EN ISO 14001, obejmujący wymagane procedury.
Wyniki badań, oświadczenia dla poszczególnych partii i procedury mogą być z osobna kompletne, a mimo to nie tworzyć spójnego łańcucha dowodów. Podczas audytu sprawdzamy ich wzajemne powiązania oraz sposób stosowania w praktyce. Raport wskazuje potwierdzone wymagania programu oraz braki, które trzeba uzupełnić, zanim proces zostanie zgłoszony do certyfikacji.
Sprawdzamy, czy udokumentowane procedury obejmują wszystkie pięć obszarów wskazanych w § 5 ust. 1 oraz czy zapisy potwierdzają ich stosowanie. Sam certyfikat ISO 14001 nie przesądza o spełnieniu § 5. Szczególny sposób wykazania spełnienia tego wymagania, określony w § 5 ust. 3, wymaga łącznie rejestracji w EMAS oraz właściwego systemu zarządzania środowiskowego.
Sprawdzamy uprawnienia podmiotu pobierającego i badającego próbki, liczbę próbek, obszary referencyjne oraz protokoły przypisane do poszczególnych partii.
Sprawdzamy, czy dla każdej partii przekazywanej do wykorzystania sporządzono oświadczenie według wzoru z załącznika nr 5, dołączono wymagane dokumenty i zapewniono ich przechowywanie przez pięć lat.
Jeżeli firma ma certyfikat ISO 9001 lub ISO 14001, sprawdzamy, czy zakres systemu i stosowane procedury rzeczywiście obejmują proces gospodarowania odpadami destruktu asfaltowego.
Zasady wydania i nadzoru nad certyfikatem opisują Regulamin certyfikacji dobrowolnej oraz program MS-DA 001:2026, wydanie 1.
ISO 14001 obejmuje cały system zarządzania środowiskowego organizacji. Program MS-DA dotyczy węższego procesu branżowego: badań, kwalifikowania partii, oświadczeń, planowanego wykorzystania oraz procedur i zapisów związanych z destruktem.
Terminy audytu procesu i certyfikacji ISO 14001 oraz przekazanie części dokumentów można skoordynować. Postępowania pozostają jednak odrębne: mają własne kryteria, raporty, przeglądy i decyzje. Certyfikat procesu wydaje Multicert, a certyfikat ISO 14001 akredytowana jednostka partnerska. Uzyskanie jednego certyfikatu nie jest warunkiem uzyskania drugiego.
Sam certyfikat ISO 14001 nie przesądza o spełnieniu § 5. Szczególny sposób wykazania spełnienia wymagania dotyczącego systemu gospodarowania, określony w § 5 ust. 3, wymaga łącznie rejestracji w unijnym systemie ekozarządzania i audytu (EMAS) oraz systemu zarządzania środowiskowego zgodnego co najmniej z PN-EN ISO 14001, który obejmuje wymagane procedury.
Podstawą oceny są dokumenty i zapisy prowadzone na podstawie rozporządzenia oraz wdrożonych systemów ISO. Jeżeli nie pozwalają one wykazać spełnienia kryterium programu lub zachować identyfikowalności procesu, raport wskazuje wymagany sposób uzupełnienia zapisu.
Zakres audytu i cenę ustala się na podstawie roli firmy w gospodarowaniu destruktem, liczby lokalizacji, rocznej masy destruktu oraz posiadanych certyfikatów.
Oceniane są procedury, zapisy, protokoły badań i oświadczenia względem wymagań programu MS-DA 001:2026 (DA-01–DA-13), które uwzględniają § 2–5 rozporządzenia. Sprawdza się również, jak dokumenty powstają, jak są stosowane i kto za nie odpowiada.
Raport przedstawia ocenę każdego wymagania programu, wskazuje dowody i stwierdzone braki. Przy samym audycie zgodności raport jest wynikiem usługi. W postępowaniu certyfikacyjnym uzupełnienia są oceniane przed niezależnym przeglądem i decyzją.
W postępowaniu certyfikacyjnym wyniki oceny i przedstawione uzupełnienia przegląda oraz rozstrzyga osoba upoważniona, która nie uczestniczyła w ocenie. Audytor nie decyduje o wyniku własnej oceny.
Ocena obejmuje zapisy z ostatnich 12 miesięcy albo z całego krótszego okresu działania procesu: próbę wyznacza pierwiastek z liczby zakończonych partii zaokrąglony w górę, nie mniej niż pięć, a przy populacji mniejszej niż pięć — wszystkie partie. Próba obejmuje każdą aktywną lokalizację, kategorię pochodzenia, proces odzysku i stosowaną ścieżkę pobierania i badania próbek. Przy mniej niż trzech zakończonych partiach wynikiem może być wyłącznie raport z audytu.
Wycena uwzględnia liczbę lokalizacji objętych oceną, roczną masę destruktu, posiadane certyfikaty ISO oraz stan dokumentacji. Ocena jednej lokalizacji na miejscu trwa zwykle jeden dzień, a raport jest przekazywany w ciągu 10 dni roboczych.
Raport z samego audytu zgodności nie jest przekształcany w certyfikat. Firma może złożyć odrębny wniosek o certyfikację, a zakres i cena są ustalane według zasad programu. Certyfikacja ISO 14001 jest wyceniana jako odrębny zakres, również wtedy, gdy terminy obu ocen zostaną skoordynowane.
Napisz, ile lokalizacji i jaka masa destruktu wchodzi w grę oraz czy firma ma certyfikat ISO 9001 lub ISO 14001. Na tej podstawie proponujemy zakres — audyt albo certyfikację — i podajemy cenę. Odpowiedź otrzymasz w ciągu dwóch dni roboczych.
Inne obszary certyfikacji i zgodności
Wybierz numer
