Rozporządzenie GPSR obowiązuje od 13 grudnia 2024

Rozporządzenie o ogólnym bezpieczeństwie produktów (UE 2023/988) — w skrócie GPSR — obowiązuje od 13 grudnia 2024 r. Zastępuje dyrektywę GPSD 2001/95/WE i jest jedną z największych przebudów europejskiego prawa bezpieczeństwa produktów od dwóch dekad. Główny powód zmiany: stara dyrektywa GPSD nie była przystosowana do realiów handlu internetowego, platform handlowych i globalnych łańcuchów dostaw.

Co obejmuje GPSR

GPSR jest rozporządzeniem horyzontalnym — dotyczy każdego produktu konsumenckiego wprowadzanego na rynek UE, o ile nie jest objęty specjalnym reżimem (zabawki, kosmetyki, wyroby medyczne, samochody — mają własne regulacje, ale GPSR uzupełnia o aspekty, których one nie pokrywają).

Główne kategorie obowiązków:

Producent: ocena ryzyka przed wprowadzeniem do obrotu, dokumentacja techniczna, procedury monitorowania bezpieczeństwa po wprowadzeniu do obrotu, procedura wycofania z rynku, współpraca z organami nadzoru.

Importer: weryfikacja zgodności producenta przed importem, własna dokumentacja techniczna, oznaczenia z danymi importera, proces reklamacji.

Dystrybutor: należyta staranność wobec dostawców, identyfikowalność każdej partii, współpraca przy wycofaniu.

Internetowa platforma handlowa: jeden punkt kontaktowy dla organów, weryfikacja zgodności z przepisami sprzedawców spoza UE, przejrzystość informacji dla konsumentów.

Nowe wymogi identyfikowalności i cyfrowej informacji o produkcie

GPSR wprowadza dla wybranych kategorii produktów wymóg cyfrowej informacji o produkcie — każda partia musi być identyfikowalna, a informacje o produkcie dostępne przez kanał cyfrowy (adres URL, kod QR). Producent musi przechowywać dokumentację techniczną przez 10 lat od ostatniego egzemplarza wprowadzonego do obrotu.

Mechanizm Safety Gate (dawny RAPEX)

GPSR rozszerza system Safety Gate (do 2024 r. RAPEX) — europejski system szybkiej wymiany informacji o niebezpiecznych produktach. Podobny kierunek przebudowy prawa wyrobowego widać w nowym rozporządzeniu maszynowym 2023/1230, które od 2027 r. zastępuje dotychczasową dyrektywę. Producent dowiedziawszy się o ryzyku poważnym musi powiadomić organy w ciągu 2 dni roboczych, a platforma handlowa musi usunąć produkt w ciągu kolejnych 2 dni.

Polska ustawa wdrażająca GPSR

Ustawa z 7 listopada 2025 r. o nadzorze nad ogólnym bezpieczeństwem produktów (Dz.U. 2025) obowiązuje od 3 stycznia 2026 r. i w pełni implementuje GPSR w Polsce. Organami nadzoru są Prezes UOKiK oraz Wojewódzka Inspekcja Handlowa (WIIH). Ustawa przewiduje kary do 1 000 000 zł za 5 kategorii naruszeń — m.in. wprowadzenie niebezpiecznego produktu przez producenta lub importera oraz brak współpracy platformy handlowej z organami nadzoru. Polski model nie stosuje sankcji liczonej od obrotu (to model DSA/RODO, nie GPSR).

Safety Gate 2025 — skala rynku

Raport Komisji Europejskiej Safety Gate 2025 pokazuje skalę egzekwowania GPSR w pierwszym roku obowiązywania: 4 671 powiadomień o niebezpiecznych produktach (+13% r/r), ponad 1 200 platform handlowych zarejestrowanych w systemie oraz 20 800 adresów URL z niebezpiecznymi produktami wykrytych przez mechanizm nadzoru elektronicznego. Producenci i importerzy wprowadzający wyroby na rynek UE muszą liczyć się z aktywnym monitorowaniem przez organy nadzoru.

Co powinieneś sprawdzić w 2026

Producent / importer / dystrybutor produktów konsumenckich:

1. Audyt asortymentu produktów — które są objęte GPSR (większość produktów konsumenckich)
2. Ocena ryzyk i dokumentacja techniczna — dla każdej kategorii
3. Procedura wycofania z rynku — udokumentowana, przetestowana
4. Identyfikowalność — system identyfikacji partii, przechowywanie danych przez 10 lat
5. Zgodność osoby odpowiedzialnej w UE — wymóg art. 16 dla producentów spoza UE i ich produktów

Producenci oprogramowania powinni dodatkowo zweryfikować swój kalendarz zgodności względem terminów Cyber Resilience Act, który nakłada równoległe obowiązki bezpieczeństwa wyrobów z elementami cyfrowymi.

Sprawdź szczegóły procesu certyfikacji CE: wyroby CE.