Certyfikat ISO 37001 — chronić organizację przed korupcją

Certyfikat ISO 37001:2016 to potwierdzenie wdrożenia pierwszej międzynarodowej normy poświęconej zarządzaniu ryzykiem korupcji w organizacjach. Zbudowana na strukturze wysokiego poziomu (kompatybilnej z ISO 9001, ISO 14001, ISO 45001), wprowadza system umożliwiający systematyczne zapobieganie, wykrywanie oraz reagowanie na łapownictwo — zarówno wewnętrzne, jak i w łańcuchu dostaw. Według danych OECD Anti-Bribery Convention korupcja kosztuje gospodarkę światową ponad 2,6 bln USD rocznie — ISO 37001 odpowiada na to ryzyko systemowe.

Główne wymagania normy

Norma wymaga od organizacji:

• Polityki antykorupcyjnej zatwierdzonej przez najwyższe kierownictwo
• Oceny ryzyk korupcji w podziale na regiony, sektory oraz partnerów biznesowych
• Należyta staranność wobec partnerów biznesowych, dostawców, agentów oraz pośredników
• Kontroli finansowych — zatwierdzanie wydatków, rejestr prezentów, polityka gościnności
• Kanału zgłaszania nieprawidłowości — anonimowy mechanizm zgłaszania nadużyć
• Szkoleń dla wszystkich pracowników oraz partnerów wysokiego ryzyka
• Funkcji zgodności (funkcja zgodności antykorupcyjnej) — niezależnej, raportującej do zarządu

Kontekst regulacyjny

ISO 37001 wpisuje się w globalne ramy antykorupcyjne: UK Bribery Act 2010, US Foreign Corrupt Practices Act (FCPA), OECD Anti-Bribery Convention, polski Kodeks karny (art. 296a–296b). W wielu jurysdykcjach certyfikowany system ABMS jest uznawany za dowód „adekwatnych procedur” lub „należytej staranności” — może istotnie zmniejszyć odpowiedzialność organizacji w postępowaniu karnym lub administracyjnym.

Grupy docelowe certyfikacji ISO 37001

Najczęściej: spółki giełdowe (oczekiwania inwestorów ESG), organizacje działające na rynkach wysokiego ryzyka korupcji (transport, infrastruktura, energetyka, farmacja, obronność), wykonawcy projektów finansowanych przez Bank Światowy, EBI oraz EBOR (gdzie certyfikacja antykorupcyjna stanowi wymóg przetargowy) oraz organizacje publiczne wrażliwe na zarzuty korupcji.

Proces certyfikacji

Po wdrożeniu (4–8 miesięcy) — analogicznie jak w przypadku pozostałych norm ISO: audyt etapu 1 (dokumentacja, zwykle zdalnie), audyt etapu 2 (na miejscu, weryfikacja procesów oraz dowodów, w tym wywiady z funkcją zgodności i wybranymi pracownikami), wystawienie certyfikatu na 3 lata z corocznymi audytami nadzoru.

Szczegóły procesu: certyfikacja ISO 37301.